BAKI, 17 fevral. TELEQRAF

Qırğızıstan Prezidenti Sadır Japarovın səlahiyyət müddəti 2027-ci ilin yanvarında başa çatacaq.

Teleqraf xəbər verir ki, bu qərarı Qırğızıstanın Konstitusiya Məhkəməsi qəbul edib.

Məhkəmənin qərarında bildirilir:

“2021-ci ilin Konstitusiyasının 67-ci maddəsi ilə müəyyən edilmiş beş illik səlahiyyət müddəti 2010-cu il Konstitusiyası qüvvədə olanda başlamış prezidentlik mandatına şamil edilmir. Başlanmış müddət ilkin müəyyən edilmiş altı il ərzində tamamlanmalıdır.

Hazırkı prezident 2021-ci ilin Konstitusiyasına uyğun olaraq səlahiyyətlərini həyata keçirməyə davam edir və onun altı illik müddəti iki müddət qaydasına əsasən ilk müddət kimi hesab olunur”.

Məhkəmə qeyd edib ki, erkən prezident seçkiləri mandatı düzəltmək üsulu sayılmır və yalnız səlahiyyətlərin vaxtından əvvəl dayandırılmasının hüquqi nəticəsi olaraq mümkündür. Məsələn, vəzifədən azad olunma, xəstəlik səbəbindən səlahiyyətlərin icrasının qeyri-mümkünlüyü və ya ölüm hallarında.

Sadır Japarov fevralın 11-də prezidentlik müddətinin təfsiri üçün Konstitusiya Məhkəməsinə müraciət edib. Bu müraciətə iki gün əvvəl iki keçmiş baş nazir, parlament üzvləri, nazirlər, eləcə də tanınmış elm adamları və idmançılar da daxil olmaqla 75 tanınmış şəxsin dövlət başçısı və parlamentə ünvanladığı və erkən prezident seçkilərinin keçirilməsinə çağırdığı müraciət səbəb olub.

Müraciət müəlliflərinin fikrincə, Japarov 2021-ci ildə Konstitusiyanın əvvəlki redaksiyası dövründə seçilib, üç ay sonra isə yeni Konstitusiya layihəsi qəbul edilib. Həmin variantda prezidentin səlahiyyət müddəti 6 ildən 5 ilə endirilib, amma o, bir yox, iki müddətə seçilə bilər. “Hüquqi uyğunsuzluqların qarşısını almaq üçün” petisiya təşəbbüskarları növbədənkənar seçkilərin keçirilməsini təklif ediblər. İstintaq çərçivəsində artıq beş nəfər həbs olunub.

Ertəsi gün Japarov özünün yaxın və uzunmüddətli siyasi silahdaşı və dostu Kamçıbek Taşiyevi baş nazirin müavini və Milli Təhlükəsizlik Komitəsinin sədri vəzifəsindən azad edib. O, həmçinin Sərhəd Xidmətini bu qurumun tərkibindən çıxarıb və ölkənin rəhbər şəxslərinin təhlükəsizliyini təmin edəcək Dövlət Mühafizə Xidmətini yaradıb. Taşiyev istefa zamanı Almaniyada müalicədə olub, fevralın 13-də Bişkekə qayıdıb.

Qırğızıstan lideri başqa bir fərmanla Jumqalbek Şabdanbekovu Dövlət Təhlükəsizlik Komitəsinin sədri vəzifəsinə təyin edib.