BAKI, 15 iyul. TELEQRAF

Rusiyada anadan olmuş, Çikaqoda yaşayan özəl kapital investoru Konstantin Sokolov, Mərkəzi Asiyada ticarət dəhlizinin inkişafı üçün 200 milyon dollardan çox xərclərə nəzarət edəcək ABŞ Dövlət Departamentinin yeni vençur kapital fondunun prezidenti təyin edilib.

Teleqraf xəbər verir ki, bu barədə "The Guardian" qəzeti məlumat yayıb.

Bildirilir ki, vəsait nəqliyyat, enerji infrastrukturu və vacib mineral ehtiyatlarına investisiya qoymaq üçün istifadə olunacaq. Dövlət Departamenti onun təyinatını təsdiqləyib.

Sokolov, Donald Trampın sözlərinə görə, Ağ Evin "bal salonu" tikinti layihəsinə 350 milyon dollardan çox ianə edən 36 donordan (o cümlədən 21 korporasiya, 15 fərd və ailə fondu) biridir.

"Public Citizen" tərəfindən aparılan bir araşdırmaya görə, korporativ donorların üçdə ikisi sonradan dövlət müqavilələri alıb və bir neçə özəl donor yüksək səviyyəli məsləhət və ya dövlət vəzifələrinə təyin edilib. Bunlara "bal salonu" layihəsinə ianə etdikdən sonra ABŞ-nin İspaniyadakı səfiri olmuş səhiyyə maqnatı Benjamin Leon Jr. və şirkəti üçün vergi güzəştləri təmin edən və Trampın enerji siyasətinin formalaşmasına kömək edən 80 yaşlı Oklahoma neft icraçısı Harold Ham daxildir.

Sokolov "bal zalı" layihəsinin dövlət vəzifəsi alan sonuncu donoru oldu. Onun ianəsinin məbləği açıqlanmayıb. O, əvvəllər heç vaxt dövlət vəzifəsi tutmayıb.

Kampaniya maliyyələşdirmə qeydlərinə görə, Trampın ikinci müddətində Konstantin Sokolov Respublikaçıların kampaniyalarına və siyasi təşkilatlarına 12 milyon dollardan çox, o cümlədən "Super PAC MAGA Inc."ə 11 milyon dollar və Respublikaçıların Milli Komitəsinə 443.000 dollar bağışlayıb. O, əvvəllər Barak Obamaya təvazökar bir donor idi və 2008-ci il kampaniyasına 3600 dollar bağışlayıb.

Sokolov "The Guardian" qəzetinə müsahibə verməkdən imtina edib və təyinatı ilə bağlı sualları cavablandırmayıb. Ağ Ev bütün sualları Dövlət Departamentinə yönləndirib.

Təsisçisi və prezidenti Sokolov olan "Tripp+ Enterprises" fondu adını Ermənistan və Azərbaycandan keçən 27 mil (təxminən 43 km) uzunluğunda ticarət dəhlizi olan "Trump marşrutu" layihəsindən götürüb.

Dövlət Departamentinin nümayəndəsi 201 milyon dollarlıq fondun Ermənistan, Azərbaycan, Gürcüstan, Qazaxıstan, Qırğızıstan, Tacikistan, Türkmənistan və Özbəkistan da daxil olmaqla Cənubi Qafqaz və Orta Asiyada strateji özəl sektorun inkişafını təşviq etmək üçün kreditlər, səhm investisiyaları və qrantlar vermək səlahiyyətinə malik olduğunu açıqlayıb.

Nəşr yazır ki, ABŞ vitse-prezidenti Vens fevral ayında İrəvana səfəri zamanı Tripp+ Fondunu "tarixi transformasiyanın" bir hissəsi adlandırıb və bu transformasiya ticarət, tranzit və enerji axınlarının tamamilə yeni bir dünyasını açacaq.

ABŞ dövlət katibi Marko Rubio və Ermənistanın xarici işlər naziri Ararat Mirzoyan may ayının sonlarında iqtisadi və təhlükəsizlik məsələləri üzrə TRIPP sazişini imzalayanda Mirzoyan jurnalistlərə bildirib ki, tərəflər ermənilərin pul qazanmasına və çiçəklənməsinə, amerikalıların isə eyni şeyi etməsinə imkan verəcək iqtisadi əməkdaşlığın təməlini qoyurlar.

“The Guardian” qəzeti qeyd edir ki, Sokolovun, yoxsa ABŞ-nin fondun fəaliyyətindən faydalanıb-faydalanmayacağı və onun gördüyü işə görə mükafat alıb-almayacağı hələ də məlum deyil.

Qeyd olunur ki, Konstantin Sokolov Ermənistanın ən böyük telekommunikasiya şirkəti olan "Viva Armenia"nın əsas səhmdarlarından biridir, Avropa ilə Afrika arasında təmiz enerji və fiber-optik sualtı kabel layihəsini həyata keçirən "Northern Pillar Energy Consortium"da rəhbər vəzifələr tutur və eyni zamanda "Pelagos Data Centres" şirkətinin prezidentidir.

Bundan əlavə, Sokolov gələcəyin enerji və telekommunikasiya sektorlarında ixtisaslaşmış Çikaqoda yerləşən "IJS Investments" investisiya firmasının, eləcə də maliyyə xidmətləri, enerji və qlobal daşınmaz əmlak sektorlarında fəaliyyət göstərən İsveçrə investisiya firması "Gotthard Investment AG"nin təsisçisidir.

Dövlət Departamentinin nümayəndəsinin sözlərinə görə, fond illik hesabatlar, müstəqil auditlər, eləcə də qrantların verilməsi və maraqların toqquşmasının qarşısının alınması qaydaları da daxil olmaqla bütün qanunvericilik tələblərinə əməl edəcək.

Sokolov 20 ildən çoxdur ki, investor kimi çalışır, beynəlxalq infrastruktur və telekommunikasiya layihələrində iştirak edir. Onun tərcümeyi-halında hökumətlərə və iri şirkətlərə strateji məsləhət xidmətləri göstərmək təcrübəsi də var.

USAID-in (Amerika Birləşmiş Ştatları Beynəlxalq İnkişaf Agentliyi) keçmiş rəhbəri qeyd edib ki, bir çox varlı siyasi donorlar əvvəllər Amerika vençur fondlarına rəhbərlik ediblər. O, Demokrat Partiyasının əsas donorlarından biri olan Birbaşa İnvestisiya Fondunun təsisçisi və Prezident Bill Klintonun 1990-cı illərdə Alban-Amerika Vençur Fondunun prezidenti təyin etdiyi Mixail Qranovu misal gətirir.

Nəşr həmçinin qeyd edir ki, ötən ilin avqust ayında Ağ Evin vasitəçiliyi ilə Ermənistanla Azərbaycan arasında sülh müqaviləsi imzalandıqdan sonra Tramp administrasiyası Ermənistanla münasibətləri dərinləşdirmək üçün artıq görünməmiş addımlar atıb. ABŞ Ermənistanın nüvə enerjisinin inkişafı üçün 9 milyard dollar ayırıb, eləcə də Ermənistan hökumətinə 11 milyon dollar dəyərində Amerika kəşfiyyat dronları satıb ki, bu da həmin ölkəyə Amerika hərbi texnologiyasının ilk tədarükü olub.

İnvestor Ben Blekin rəhbərlik etdiyi ABŞ İnkişaf Maliyyə Korporasiyası (DFC) öz növbəsində Tripp İnkişaf Şirkətini yaratmağı planlaşdırır. Yeni yaradılan qurum Ermənistan, Türkiyə və Azərbaycanı Naxçıvan anklavı ilə birləşdirəcək təklif olunan dəhliz boyunca dəmir yolu və digər infrastruktur inşa edəcək.

Sokolovun Tripp+ Fondunun rəhbəri təyin edilməsi, ABŞ-nin Qərbi Asiyanı Avropa ilə birləşdirən strateji nəqliyyat dəhlizinin inkişafını dəstəkləməyə çalışdığının daha bir göstəricisi kimi qəbul edilir.

1989-cu ildən bəri ABŞ 13 risk kapital fondunu idarə edir. Sovet İttifaqının dağılmasından sonra Konqres Macarıstan və Polşaya investisiya qoymaq üçün 300 milyon dollar ayırıb və üç il sonra Şərqi Avropanın istənilən ölkəsində oxşar fondlar yaratmaq səlahiyyəti verib. Tripp+ fondu bu postsovet qanunvericiliyinə əsasən yaradılıb.

Tramp administrasiyası həmçinin Konqresə müraciət edərək, 2027-ci il büdcə təklifində nəzərdə tutulduğu kimi, dünyanın istənilən ölkəsində bu cür sahibkarlıq fondlarının yaradılmasına icazə vermək üçün səlahiyyətlərini genişləndirməyi xahiş edib.

Bundan əlavə, Konstantin Sokolov fondun maliyyələşdirməsini artıracağına dair əlamətlər var. Aprel ayında Dövlət Departamentinin Xarici Əlaqələr Şurasında (CFR) yüksək səviyyəli xarici yardım rəsmisi Jeremy Levin, departamentin Tripp+ Fondu üçün əlavə 400 milyon dollar təmin etdiyini açıqlayıb.